Babalık Davası ve Soybağının Reddi Davası

Babalık davası olarak bilinen ‘Babalığın Tespiti Davası’ çocuğun biyolojik babasının belirlenmesinde açılabilecek olan davadır. Eğer baba, öz çocuğunun tespiti için bir dava açacaksa bu ‘Tanıma Davası ‘ olacaktır.

Davayı Kimler Açabilir?

Babalık davasını açma hakkı anne ve çocuğa aittir. Çocuk ergin ise bu davayı kendi açabilir. 4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu’nun 426. maddesinde, “Vesayet makamı, aşağıda yazılı olan veya kanunda gösterilen diğer hallerde ilgilisinin isteği üzerine veya resen temsil kayyımı atar: Ergin bir kişi, hastalığı, başka bir yerde bulunması veya benzeri bir sebeple ivedi bir işini kendisi görebilecek veya bir temsilci atayabilecek durumda değilse, bir işte yasal temsilcinin menfaati ile küçüğün veya kısıtlının menfaati çatışıyorsa, yasal temsilcinin görevini yerine getirmesine bir engel varsa“ hükümleri düzenlenmiştir. Ancak çocuk ergin değilse bu davayı çocuğa atanacak olan kayyım açabilecektir. Dava ana tarafından açılmışsa bu dava çocuğa atanacak olan kayyıma ihbar edilir. Yargıtay Kararlarında da belirtildiği üzere bu davalar kamu düzenine ilişkin davalar olduğundan çocuk ile anne arasında herhangi bir menfaat çatışması olabileceğinden ‘kayyıma ihbar etme ‘ hususu ortaya çıkmıştır. Yine babalık davası ‘cumhuriyet savcısı ve hazineye ‘ ihbar edilir. Bu husus usuli şarttır.

Dava Kime Karşı Açılır ?

Dava biyolojik baba olan kişiye karşı açılır. Eğer bu kişi vefat etmişse mirasçılarına karşı açılır. Dava açılacak kişinin yani babanın bir başkası ile evli olması bu davanın açılmasına engel değildir.

Davanın Açılmasında Hak Düşürücü Süre

Babalık davası çocuğun doğumundan önce veya sonra açılabilir. Kanuna göre annenin dava açma hakkı doğumdan itibaren bir yıllık süre geçmekle düşer. Bu süre geçikten sonra ancak gecikmeyi haklı kılan sebepler varsa dava açma hakkı korunabilir. Bu sebebin ortadan kalkmasından itibaren 1 ay içinde dava açılması gerekir.

Babalığın Tespiti Davasında Yargılama Usulü

Babalığın tespiti davası yazılı yargılama usulüne tabidir. Bu davalar kamu düzenine ilişkin olup hakim olguları re’sen araştırabilir. Çocuk ile baba arasındaki soybağı bir temel hak olduğu gibi kamu düzeni ile de ilgilidir. Bu nedenle soybağına ilişkin davalarda doğru sonucun elde edilmesi için tüm maddi olgular re’sen araştırılmalı, bilimsel çalışmaların ulaştığı bütün olanaklardan yararlanılmalıdır.

Görevli ve Yetkili Mahkeme

Soybağına ilişkin hükümler 4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu’nun 282. maddesi ve devamında düzenlenmiş olup aile mahkemelerinin görevi kapsamındadır. ilişkin davalarda görevli mahkeme aile mahkemesidir. Babalığın tespiti davasında yetkili mahkeme taraflardan birinin veya doğum sırasındaki yerleşim yeri mahkemesidir.

İspat Yükü

Davalının yani babanın çocuğun doğumundan önceki 300. gün ila 180. gün arasında ana ile cinsel ilişkide bulunmuş olması babalığa karine sayılır. Davacı davasında her türlü delille bu hususu ispatlayabilir. Eğer davalı yani baba (eğer ölmüş ise mirasçıları), çocuğun babası olma olanaksızlığının örneğin tıbben kişinin çocuğu olamayacağına ilişkin doktor raporu vb. veya üçüncü bir kişinin çocuğun babası olma olasığını ortaya koyarak ispatlarsa karine geçerliliğini kaybeder. Kamu düzeni ile yakından ilgili olan soybağının tespiti davalarında, Türk Medeni Kanunu’nun 284. maddesinde belirtilen koşullar saklı kalmak kaydıyla, Hukuk Muhakemeleri Kanunu uygulanır. Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 292/1. maddesinde, uyuşmazlığın çözümü bakımından zorunlu ve bilimsel verilere uygun olmak ve ayrıca sağlık yönünden bir tehlike oluşturmamak şartıyla, herkesin soybağının tespiti amacıyla vücudundan kan veya doku alınmasına katlanmak zorunda olduğu, haklı bir sebep olmaksızın bu zorunluluğa uyulmaması halinde hâkimin incelemenin zor kullanılarak yapılmasına karar vereceği hükmü bağlanmıştır.

Babalığın İnkar Edilmesi Nedeniyle Maddi Manevi Tazminat Davası Açılabilir Mi?

Gerek Birleşmiş Milletler Çocuk Haklarına Dair Sözleşme gerek Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi gerekse de Anayasa Mahkemesince kabul edilen kıstas çocuğun üstün yararının ve menfaatinin her anlamda gözetilmesidir. Bu sebeple çocuğun babası tarafından tanınıp bilinme, babasının nüfusuna yazılma ve bunların getireceği haklardan yararlanma hakkı vardır. Bunun sonucunda babasının velayete bağlı görevlerini yerine getirmesi çocuğun üstün yararının korunması olacaktır. Çocuğun hakları ve üstün yararı için maddi ve manevi tazminat davası açılabilir. Ancak bu dava diğer davadan bağımsız olarak açılır. Maddi ve manevi tazminat davası için görevli mahkeme asliye hukuk mahkemesidir. Bu dava nispi harca tabi davalardandır.

Babalığın Tespiti ve Soybağının Reddi Davası

Babalık davasına ilişki açılmış davada  soybağının reddi ve babalığın tespiti talepleri mevcut ise mahkeme bu talepleri beraber değerlendiremeyeceği Yargıtay Kararları ile sabittir.  4721 Sayılı TMK’nin 286. maddesi kapsamında soybağının reddi, biyolojik babasının olduğu iddiası yönünden ise aynı Kanun’un 301. maddesi kapsamında babalığın tespiti istemine ilişkin görülen davada çocuğun mevcut olan soybağı ilişkisi geçersiz kılınmadıkça babalık davasının dinlenmesi mümkün olmadığından, eldeki davaya soybağının reddi olarak bakılarak, davada taraf teşkili sağlanıp, iddia ile ilgili olarak DNA raporu da aldırılıp sonucuna göre bir karar verilmesi gerekir. Babalığın tespiti talebinin eldeki dosyadan tefriki ile başka bir esasa kaydedilerek soybağının reddi davasının sonucu beklenip bir karar verilmesi gerekir.

Babalığın Tespiti Davası, Soybağının Reddi Davası, Tanıma Davası ve soybağına ilişkin diğer davalar için ayrıntılı bilgi almak için sitemizde yer alan iletişim bölümünden bizlere ulaşabilirsiniz.

Fokus Hukuk Bürosu olarak aile mahkemelerinde görülen uyuşmazlıkların çözümü için müvekkillerimize danışmanlık ve avukatlık hizmeti vermekteyiz.

Başa dön